11. Bệnh Viêm não Nhật Bản

11.1 Bệnh Viêm não Nhật Bản là gì?

Viêm não Nhật Bản do vi rút gây ra qua trung gian truyền bệnh là muỗi. Bệnh có ở châu Á, các đảo Thái Bình Dương và miền Bắc nước Úc. Viêm não Nhật Bản chiếm phần lớn viêm não do vi rút, trong năm 2001 gây ra tử vong khoảng 15.000 trường hợp trong đó hầu hết là trẻ em. Trong 10 năm gần đây nhiều vụ dịch viêm não Nhật Bản đã xẩy ra ở những vùng không phải là vùng lưu hành bệnh.

11.2 Viêm não Nhật Bản lây truyền như thế nào?

Bệnh viêm não Nhật Bản là bệnh do muỗi truyền. Chim, súc vật nuôi đặc biệt là lợn và chim chân dài có thể là ổ chứa vi rút thường gặp. Muỗi đốt súc vật bị nhiễm và sau đó truyền bệnh khi đốt trẻ em.

Ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới, tỉ lệ mắc bệnh cao nhất trong và ngay sau mùa mưa. Những người sống ở ngoại thành nhất là ở vùng trồng lúa nước có nguy cơ mắc bệnh cao.

11.3 Những dấu hiệu và triệu chứng của bệnh là gì?

Phần lớn các trường hợp bị nhiễm vi rút viêm não Nhật Bản chỉ có những triệu chứng nhẹ hoặc không có triệu chứng. Trung bình cứ khoảng 300 người bị nhiễm vi rút viêm não Nhật Bản thì có 1 người biểu hiện triệu chứng. Thời gian ủ bệnh từ 4 đến 14 ngày, bệnh khởi phát giống như cúm: sốt đột ngột, ớn lạnh, nhức đầu, mệt mỏi, buồn nôn và nôn. Ở trẻ em có thể gặp đau bụng trong giai đoạn đầu của bệnh. Sau 3 hoặc 4 ngày trẻ có thể co giật, lơ mơ, hôn mê.

11.4 Biến chứng của bệnh là gì?

Khoảng 20% số trường hợp có thể tiến triển nặng dẫn tới tử vong. Tỷ lệ qua khỏi có di chứng não (liệt, rối loạn tâm thần) lên tới 30% đến 50%. Ở những vùng có bệnh lưu hành người ta nhận thấy 85% số trường hợp mắc bệnh là ở trẻ em dưới 15 tuổi.

11.5 Điều trị bệnh viêm não Nhật Bản?

Không có điều trị đặc hiệu đối với bệnh viêm não Nhật Bản. Điều trị hỗ trợ được khuyến cáo. Kháng sinh không có tác dụng đối với vi rút viêm não Nhật Bản.

11.6 Phòng bệnh viêm não Nhật Bản như thế nào?

Tiêm chủng là cách quan trọng nhất để khống chế bệnh viêm não Nhật Bản.

Những điểm chính

Bệnh viêm não Nhật Bản gặp ở châu Á, các nước đảo Thái Bình Dương và Úc.

Phần lớn những người sống trong vùng bệnh lưu hành thường bị nhiễm vi rút trước tuổi 15.

Bệnh do muỗi truyền.

Ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới, tỉ lệ mắc bệnh cao nhất là vào mùa mưa.

Bệnh có tỉ lệ tử vong là 20%. Di chứng có thể gây liệt và làm tổn thương não.

Không có thuốc điều trị đặc hiệu.

Tiêm vắc xin viêm não Nhật Bản là biện pháp quan trọng nhất để phòng bệnh viêm não Nhật Bản.