|
3. Các vắc xin mới đang nghiên cứu và phát triển :
Năm 1983, Ủy ban các chuyên gia về dại của TCYTTG đã thông báo về việc nghiên cứu sử dụng nuôi cấy tế bào để sản xuất vắc xin cho người và thú y, về những thành tựu trong nghiên cứu sinh học phân tử bộ gen của virút dại đã cho phép điều chế nhiều lọai vắc xin dại tái tổ hợp, hiện đang được kiểm tra để có thể dùng cho động vật và cho người. Những vắc xin tái tổ hợp bao gồm:
a. Orthopoxviruses : Là vắc xin tái tổ hợp G protein virút dại với virút đậu mùa của động vật ( chồn, chim…). Được dùng làm vắc xin uống cho động vật hoang dã như chó sói, chồn ở nhiều nước đã chứng tỏ rất hiệu quả. Vắc xin này không dùng cho người vì là vắc xin sống, không an tòan. Một virút đậu mùa khác có thể dùng điều chế vắc xin đảm bảo an tòan khi gây miễn dịch ở người, đó là các avipoxes gây đậu mùa ở chim bạch yến. Vắc xin được bất họat bằng cách làm biến đổi 18 gen. Thử nghiệm trên người tình nguyện bằng vắc xin tái tổ hợp này cho một đáp ứng kháng thể trung hòa tương đương với tiêm vắc xin dại trên nuôi cấy tế bào chuẩn.
Các virút đậu mùa ở động vật còn cho phép dung nạp một số kháng nguyên khác như sởi, quai bị, rubella, dại, ho gà, sẽ mở ra hướng phát triển các vắc xin tái tổ hợp khác dùng để dự phòng cho người.
b. Baculovirus : Protein G, N của virút dại kết hợp với Baculovirus có thể dùng để sản xuất vắc xin dại thú y. Baculovirus có khả năng rất lớn trong tái tổ hợp protein G, N tinh khiết cho phép nghiên cứu sản xuất vắc xin với số lượng lớn, giá thành rẻ.
c. Adenovirus : Các virút adeno của người và động vật đều có khả năng dung nạp các gen ngoại lai. Khi cấy ghép vào bộ gen của virút adeno thì cADN của gen glycoprotein dại sẽ biểu thị trên bề mặt của tế bào bị gây nhiễm nhưng không ở trên bề mặt của virion. Những vắc xin này có hiệu lực bảo vệ đặc biệt cho những động vật khó nhận được vắc xin qua đường uống như chó, chồn hôi.
d. Các vắc xin tái tổ hợp khác : BCG (Bacille Calmette – Guerin ) và Salmonella bất hoạt đều có khả năng dùng làm vật chuyển để điều chế vắc xin dại. Những véc tơ biểu thị ngoài nhiễm sắc thể và toàn bộ mang trật tự tổng hợp protein của BCG có nhiều điểm quan trọng giống biểu thị của G, N protein của virút dại.
Những nghiên cứu sản xuất vắc xin dại tái tổ hợp đang tiếp tục phát triển. Một số đã được thử nghiệm cho động vật cho đáp ứng miễn dịch tốt, nhưng vì lý do an toàn nên chưa sử dụng cho người. Sự hợp tác nghiên cứu quốc tế đang nhằm kiểm tra và xây dựng quy trình chuẩn cho kiểm tra an toàn, hiệu lực của các vắc xin mới dự tuyển.
|
