Y TẾ CỘNG ĐỒNG

MỘT SỐ BIỆN PHÁP XỬ LÝ KHỬ TRÙNG

ĐỐI VỚI BỆNH DỊCH

Để phòng chống bệnh dịch cúm gia cầm A/H5N1, việc khử trùng mang một ý nghĩa rất quan trọng nhằm tiêu diệt và hạn chế lan truyền vi rút cúm A/H5N1. Căn cứ vào đặc điểm sinh học của virút và đặc tính các vật dụng bị ô nhiễm có thể lựa chọn các hoá chất và phương pháp thích hợp sau:

I.  KHỬ TRÙNG BỀ  MẶT

1.    Dùng dung dịch Cloramin B nồng độ 5% (pha 5g bột cloraminB trong 1 lít nước) để lau hoặc phun lên bề mặt bị ô nhiễm (bao gồm sàn nhà, tường nhà, bề mặt các đồ dùng và trang thiết bị, cửa, bồn rửa...), hoặc dùng dung dịch axit Peroxyaletic loại nồng độ 0,2-0,5%, hoặc dung dịch Dibromit nồng độ 0,5g-1g/l để lau hoặc phun khử trùng. Lượng dung dịch hoá chất phun lên tường cần tính đến sức hấp thụ của tường đó (trong đó từ 150 ml – 300 ml/m² đối với loại tường đất, 100ml/m² đối với các loại tường xi măng, tường gỗ và tường vôi). Dung tích thích hợp đối với sàn nhà là 200 ml – 300 ml/m². Đối với sàn nhà, trước hết phun/lau từ ngoài vào trong, rồi sau đó từ trong ra ngoài. Thời gian tiếp xúc với hoá chất để có tác dụng diệt vi rút không dưới 60 phút.

2.     Sử dụng hoá chất khử trùng thông thường dùng trong bệnh viện như cồn 70 độ, dung dịch chlorophenol, dung dịch glutaraldehyd, dung dịch Iodin, merthiolat... cũng có khả năng diệt được vi rút với nồng độ và thời gian tiếp xúc theo quy định hiện hành. Các hoá chất khử khuẩn hỗn hợp của  Anios có tác dụng diệt vi rút tại các bề mặt rất có hiệu quả, cách dùng theo hướng dẫn của hãng sản xuất

II.  KHỬ TRÙNG KHÔNG KHÍ BỊ Ô NHIỄM

1.    Dùng hơi Forrmalin: đun nóng dung dịch formalin 36 - 40% được pha loãng với nước ở tỉ lệ 1/1, liều dùng 8 - 10g formalin/m³ không gian. Biện pháp đơn giản nhất là dùng khay men hay dụng cụ thay thế đựng dung dịch formalin được pha loãng với tỉ lệ như trên, dùng đèn cồn hoặc đèn ga  mức độ nhỏ đun cho dung dịch bay hơi. Đóng chặt cửa cho hơi formaldehyd tiếp xúc tối thiểu trong 4 giờ, sau đó có thể dùng hơi Amoniac khử mùi, hoặc mở rộng cửa cho thoáng khí (đã khử trùng an toàn), lau khô các dụng cụ kim loại để đề phòng Formalin tồn dư đọng lại gây han rỉ. Nơi có điều kiện có thể phun Formalin với luồng hơi nước nóng (sử dụng xe chuyên dụng DDA hoặc thiết bị phun khử trùng chuyên dụng hàng không) với liều 4 - 5g/m³, duy trì tiếp xúc trong vòng 4 giờ, hoặc Axit Peroxyaletic với nồng độ 15% (7ml hoặc 1g/m³) trong vòng 4 giờ.

2.    Dùng các dung dịch khử trùng hỗn hợp có hiệu năng cao và giải phổ tác dụng rộng của hãng Anios (Pháp) được pha sẵn với các nồng độ hiệu lực và sử dụng ở dạng phun thể tích cực nhỏ ULV, bằng các máy phun hoá chất khử khuẩn M.36 và S.10, MD-150DX. Liều dùng và quy trình phun khử trùng không khí theo hướng dẫn của nhà sản xuất.

3.    Có thể dùng đèn có tia cực tím để khử trùng không khí trong các buồng bệnh khu vực cách ly, buồng chứa các dụng cụ y tế, phòng thí nghiệm. Thời gian tiếp xúc từ 12 - 24 giờ. Nên đặt bề mặt khử trùng vuông góc với tia chiếu của đèn, duy trì khoảng cách giữa đèn và vật được chiếu không quá 2,5 mét.

III.  XỬ LÝ MÔT TRƯỜNG CHẤT THẢI TRONG BỆNH VIỆN

1.    Môi trường: Khu vực buồng bệnh và khu vực khám tiếp nhận bệnh nhân SARS được coi là ô nhiễm nặng. Sàn nhà, chân tường, các góc cạnh bàn ghế phải lau tối thiểu ngày 2 lần bằng các hoá chất sát khuẩn. Các nhân viên làm vệ sinh ở khu vực này cũng phải mang các phương tiện phòng hộ như nhân viên y tế. Việc khử khuẩn đối với khu vực buồng bệnh bằng cách lau ẩm theo quy trình vệ sinh bằng kỹ thuật 2 xô (xô hoá chất và xô nước sạch) và với tuần tự tiến hành từ khu sạch đến khu bẩn, từ trên xuống dưới, từ trong ra ngoài. Không quét khô, hạn chế sử dụng máy hút bụi. Tránh thực hiện khử trùng khi trong buồng bệnh đang có nhân viên y tế  thực hiện các kỹ thuật thăm khám và điều trị bệnh nhân. Sau khi người bệnh ra viện hoặc chuyển sang vị trí khác, buồng bệnh phải được khử khuẩn một cách tổng thể bằng cả 2 biện pháp khử khuẩn không khí và khử khuẩn bề mặt 2 lần trước khi tiếp nhận bệnh nhân mới.

2.    Chất thải sinh hoạt:  Mọi chất thải rắn phát sinh tại khu vực cách ly đặc biệt đều được coi là chất thải ô nhiễm. Chất thải khi phát sinh phải được thu gom ngay vào các túi nilon màu vàng, 2 lớp. Các túi đựng chất thải phải buộc cổ túi và vận chuyển về nơi tập trung rác của bệnh viện để mang đi thiêu huỷ. Không để các túi đựng bị rách làm rơi vãi rác trên đường vận chuyển. Chất thải lỏng từ khu cách ly cũng cần được tập trung vào các bể chứa riêng, khử trùng bằng cloramin 10%, chlorrua vôi 10%, nước javen  hoặc vôi bột trước khi cho chẩy vào hệ thống thoát nước công cộng.

3.    Chất thải bệnh nhân:  bao gồm chất nôn, đờm rãi, chất khạc nhổ...của bệnh nhân phải được chứa trong bô có nắp đậy kín. Thường xuyên khử trùng bằng dung dịch cloramin 10%, crezol hoặc vôi bột thời gian tiếp xúc tối thiểu 120 phút sau đó đổ vào hệ thống vệ sinh công cộng.

IV. XỬ LÝ DỤNG CỤ Y TẾ VÀ ĐỒ VẢI DÀNH CHO NGƯỜI BỆNH

1.    Dụng cụ y tế: Những dụng cụ dùng lại phải khử khuẩn ngay sau mỗi lần sử dụng theo quy trình khử khuẩn dụng cụ tại bệnh viện, sau đó mới chuyển về buồng rửa để cọ rửa và sấy hấp tiệt khuẩn theo quy định.

2.    Đồ dùng cá nhân dùng cho người bệnh: Phải cọ rửa và tẩy uế bằng xà phòng và hoá chất khử khuẩn hàng ngày và mỗi khi bẩn. Mỗi người bệnh có dụng cụ phục vụ vệ sinh và dinh dưỡng riêng.

3.    Đồ vải: Hấp ướt dưới áp lực trước khi giặt, áp dụng phương thức vận chuyển và xử lý những đồ vải nhiễm khuẩn. Thu gom đồ vải trong túi nilon màu vàng 2 lớp trước khi vận chuyển xuống nhà giặt. Ngâm đồ giặt trong các dung dịch tẩy. Cho thêm nồng độ chất tẩy và tăng thời gian ngâm trước khi giặt.

V. KHỬ KHUẨN ĐỐI VỚI CÁC PH ƯƠNG TIỆN VẬN CHUYỂN

Các phương tiện vận chuyển bệnh nhân hoặc gia cầm bị bệnh ... sau khi vận chuyển được tập kết tại khu vực riêng để xử lý. Các biện pháp có thể áp dụng là khử trùng  không khí bằng xông hơi formalin hoặc tia cực tím trong các khoang kín, sau đó có thể phun hoặc lau bề mặt, sàn xe, thành xe, ghế ngồi ... bằng dung dịch cloraminB 5% từ 1 đến 2 lần, sau 60 phút có thể rửa lại bằng nước sạch.

VI.  XỬ LÝ Ổ DỊCH NGOÀI CỘNG ĐỒNG

1.    Phát hiện sớm  về sự xuất hiện dịch bệnh ở gia cầm.

2.    Cơ quan thú y tiến hành điều tra khoanh vùng ổ dịch.

3.    Tổng vệ sinh ngoại cảnh tạo sự thông thoáng nơi ở và nơi công cộng.

4.    Khử khuẩn thường xuyên buồng riêng của những đối tượng tiếp xúc trong thời gian cách ly.

5.    Các chất thải của những đối tượng cách ly hàng ngày được tập hợp riêng để xử lý.

     6. Tại các ổ dịch gia cầm thực hiện theo hướng dẫn của thú y.