Listeriose là bệnh nhiễm trùng ít gặp nhưng rất nguy hiểm do tỷ lệ tử vong cao 25% đến 30%. Đối tượng nguy cơ thường là những người có hệ thống miễn dịch hoạt động kém như trẻ sơ sinh, phụ nữ mang thai, người lớn tuổi hoặc ở bệnh nhân suy giảm miễn dịch. Hậu quả của bệnh gây ra rất lớn, đặc biệt gây sảy thai hoặc chết lưu trong bụng mẹ. Tác nhân gây bệnh là vi khuẩn Listeria monocytogenes truyền qua đường ăn uống. Nhiều nứơc trên thế giới như Mỹ, Thụy Sĩ, nhất là ở Pháp, tỷ lệ nhiễm vi khuẩn này trong thực phẩm như sữa tươi và các sản phẩm chế biến từ sữa, thịt cá tươi sống và các sản phẩm của thịt cá, rau xanh...rất cao. Nhiễm trùng do Listeria tiếp tục xảy ra rải rác ở Châu Âu, Châu Mỹ và Châu Phi cũng như trong khu vực Châu Á. Ở Việt Nam chưa có trường hợp nhiễm trùng nào đuợc báo cáo là do Listeria gây ra.

Năm 1996, trong số 215 mẫu thực phẩm các loại gồm sữa chua, hải sản đông lạnh, thịt tươi sống, rau xanh và thực phẩm chế biến dùng ngay Viện Pasteur TP. HCM đã phân lập được 2 chủng L.monocytogenes, chiếm tỷ lệ 0,93%. Đến năm 1999, viện Vệ Sinh Y Tế Công Cộng cũng phân lập được 2 chủng L.monocytogenes từ 20 mẫu thực phẩm, chiếm tỷ lệ 10%.

Năm 2006, theo tổng kết của Phòng Kiểm Nghiệm Hóa Lý- Vi Sinh thực phẩm viện Pasteur TP.HCM, các mẫu hải sản đông lạnh có tỷ lệ nhiễm L.monocytogenes 23/138 mẫu, chiếm 23,9%. Như vậy tỷ lệ xuất hiện của chủng vi khuẩn này cũng có khuynh hướng gia tăng theo thời gian ở nước ta và thường được tìm thấy trong các mẫu thực phẩm đông lạnh.

Vơí sự phát triển của nền kinh tế đất nước, lối sống công ngiệp hóa và nhu cầu sử dụng các thực phẩm chế biến dùng ngay như sữa và các sản phẩm của sữa, trứng và các sản phẩm của trứng, đặc biệt là thực phẩm đông lạnh ngày càng gia tăng trong bữa ăn hàng ngày của ngưòi dân thành phố. Trong tình hình thông thuơng giữa các quốc gia trên thế giới, số lượng hàng hóa thực phẩm ngoại nhập vào Việt Nam ngày càng nhiều. Vì vậy trong dịp Tết này người tiêu dùng phải chú ý khi chọn lựa thực phẩm đặc biệt là sản phẩm đông lạnh, sự tồn trữ thực phẩm lâu ngày trong tủ lạnh cũng có nguy cơ đưa đến sự nhiễm vi khuẩn này. Để phòng ngừa chúng ta cần lưu ý một số điểm sau:
- Không nên dùng thực phẩm có mùi vị lạ.
- Không nên dùng sữa tươi hoặc sản phẩm của sữa tươi không được tiệt trùng và bảo quản không đúng qui cách.
- Không dùng thực phẩm quá hạn sử dụng.
- Không nên để thực phẩm tươi sống chung vơi thức ăn đã nấu chín.
- Thức ăn nấu chín dùng ngay không nên để lâu ngày trong tủ lạnh.
- Lau chùi tủ lạnh thường xuyên với xà phòng diệt khuẩn hoặc nước Javel.
- Rửa kỹ rau quả tươi trước khi dùng.




Phẩm Minh Thu
Phòng Kiểm Nghiệm Hóa Lý-Vi Sinh

Viện Pasteur TP. HCM