HIỆU QUẢ DIỆT ADES AEGYPTI CỦA AQUA RESIGEN PHUN ULV 

NGOÀI NHÀ,TRONG NHÀ TẠI VIỆN PASTEUR VÀ THỊ TRẤN NHÀ BÈ TP. HCM

 

Trần khánh Tiên, Trần Hữu Hoàng

Viện Pasteur TP.Ho Chí Minh

 

Tóm tắt:

Aqua Resigen là thuốc diệt côn trùng nhóm Pyrethroids được kết hợp từ 2 hóa chất: S.Bioallethrin + Permethrin cùng với chất bổ trợ Piperonyl Butoxide nhằm tăng hiệu quả diệt và hạn chế hiện tượng kháng Permethrin của các loài muỗi do Permethrin đã được sử dụng rộng rãi nhiều năm.

 Aqua Resigen đã được thử nghiệm phun ULV ngoài nhà và trong nhà bằng máy phun Fontan ULV đeo vai để diệt muỗi Aedes aegypti tại sân Viện Pasteur và thị trấn Nhà Bè, TP. Hồ Chí Minh. Với tỷ lệ pha loãng 1 + 9 phun 500ml/ha (0,075g S.Bioallethrin + 5,4g Permethrin/ha) và 1+19 phun 40ml/nhà (0,003g S.Bioallethrin + 0,216g Permethrin/nhà) các kết quả cho thấy:

Khi phun ngoài nhà, hiệu quả rất kém, do không gian mở rộng, lượng hoạt chất không đủ bao phủ khu vực phun thuốc. Với liều như trên (1+ 9 phun 500ml/ha) sau 1 giờ tiếp xúc, tỷ lệ muỗi ngất chỉ đạt 41,1% và 60,6% ở khoảng cách 10m và 5m dưới đường phun (Biểu đồ 2). Sau 24 giờ, tỷ lệ muỗi chết từ 83,9% và 93,9% tương đương với các khoảng cách trên (Bảng 1). Các khoảng cách xa hơn, rất ít tác dụng.

Aqua Resigen có hiệu quả khá tốt khi phun từng nhà với liều 1+ 19 phun 40ml/nhà, do không gian được giới hạn. Sau 24 giờ, tỷ lệ muỗi trong lồng chết đạt từ 77,3% - 100% ở khoảng cách 5m - 20m (Bảng 2). Tuy nhiên, đối với muỗi đậu nghỉ trong nhà, hiệu quả kém hơn. Sau 2 lần phun cách nhau 7 ngày, mật độ muỗi giảm 89,5% và chỉ duy trì ở mức thấp tới 2 tuần lễ (Bảng 3).

Từ các kết quả thử nghiệm trên, để áp dụng phun ở diện rộng trong công tác diệt muỗi phòng chống dịch Sốt xuất huyết dengue, cần phải tăng liều sử dụng lên gấp 1,5 lần (phun trong nhà) đến 2 lần (phun ngoài nhà).

Trong điều kiện thử nghiệm, với các vật chứa nước nhỏ như cốc thủy tinh 500ml, chứa 250 ml nước, tỷ lệ lăng quăng chết đạt 55% và 84,4% ở khoảng cách 10m và 5 m dưới đường phun (Bảng 1). Nhưng ở các vật chứa gia dụng thường gặp (lu, hồ, khạp) hiệu quả kém và không kéo dài do lượng hoạt chất quá ít hòa tan trong một khối lượng nước lớn (bảng 4).

Aqua Resigen pha với nước, phun ULV không có mùi khó chịu, không gây kích thích da và niêm mạc, giảm được chi phí do không phải mua dầu Diesel để pha loãng thuốc

Bảng 1: Hiệu quả diệt Aedes aegypti trong lồng của Aqua Resigen phun ULV ngoài nhà, qua 3 lần thử nghiệm (ngày 12 & 16/11/1998 và 07/01/1999).

Khoảng

Số thử

Số chết sau khi tiếp xúc

Số chết sau

24 giờ

% chết

đối chứng

Cách

nghiệm

20 phút

40 phút

60 phút

(m)

(M/LQ)

SL

%

SL

%

SL

%

SL

%

sau 24 giờ

5

180/180 (b)

37

21

20,6

11,7

69

74

38,3

41,1

109

108

60,6

60

169

152

93,9

84,4

 

 

 

 

 

Muỗi = 1,13

LQ = 1,1

10

180/180

24

4

13,3

2,2

47

38

26,1

21,1

74

56

41,1

31,1

151

99

83,9

55

20

180/180

1

0

0,6

0

4

0

2,2

0

12

2

6,7

1,1

60

10

33,3

5,6

30

180/180

1

0

0,6

0

1

0

0,6

0

1

1

0,6

0,6

35

6

19,4

3,3

40

180/180

3

0

1,7

0

3

0

1,7

0

4

0

2,2

0

20

0

11,1

0

50

180/180

0

0

0

0

1

0

0,6

0

1

0

0,6

0

8

0

4,4

0

 (a): 1 phần Aqua Resigen + 9 phần nước. Phun 500ml/ha.

 (b): 20 muỗi cái/lồng và 20 lăng quăng giai đoạn III - IV/becher. Ba lồng và 3 becher mỗi khoảng cách. Tổng hợp ba lần thử.

Bảng 2: Tổng hợp hiệu quả của Aqua Resigen ULV (a) đối với Aedes aegypti (để trong lồng) và lăng quăng, qua 2 lần phun trong nhà, tại thị trấn Nhà bè, TP. Hồ Chí Minh (22 & 29/12/1998).

Nhóm

Số

M/LQ

thử

Số chết sau khi tiếp xúc

Số chết sau 24 giờ

20 phút

40 phút

60 phút

Muỗi

L. quăng

Muỗi

L. quăng

Muỗi

L. quăng

Muỗi

L. quăng

SL

%

SL

%

SL

%

SL

%

SL

%

SL

%

SL

%

SL

%

thử

5m

10m 20m 30m

 

150/150 (b150/150

150/150

150/150

 

114

50

42

1

 

76

33,3

28

0,7

 

23

1

0

0

 

15,3

0,7

0

0

 

145

73

56

4

 

96,7

48,7

37,3

2,7

 

98

34

10

0

 

65,3

22,7

6,7

0

 

149

101

73

11

 

99,3

67,3

48,7

7,3

 

121

57

17

0

 

80,7

38

11,3

0

 

150

146

116

66

 

100

97,3

77,3

44

 

149

133

55

27

 

99,3

88,7

36,7

18

Ðối chứng

200/200

0

 

0

 

0

 

0

 

0

 

0

 

0

 

0

 

 (a): 1 phần Aqua Resigen + 19 phần nước và phun 40 ml/nhà (0,003g S-Bioallethrin + 0,216g Permethrin/nhà).

 (b): 25 muỗi cái/lồng và 25 lăng quăng giai đoạn III-IV/becher cho mỗi khoảng cách. Ðặt ở 3 nhà.

Bảng 3: Mật độ Aedes aegypti và Culex quinquefasciatus trước và sau khi phun Aqua Resigen ULV trong nhà, tại thị trấn Nhà bè - TP. Hồ Chí Minh, 1998.

NHÓM

Trước
khi
phun

22/12/98

Sau khi phun

Sau lần I
23/12/98

Sau lần II
30/12/98

1 tuần
06/1/99

2 tuần
13/1/99

4 tuần
28/1/99

6 tuần
10/2/99

Mật
độ

%
giảm

Mật
độ

%
giảm

Mật
độ

%
giảm

Mật
độ

%
giảm

Mật
độ

%
giảm

Mật
độ

%
giảm

Nhóm thử

- Aedes aegypti
   (con cái/nhà)

- Culex quinquefasciatus
   (con cái/nhà)

 

1,9

 

2,5

 

0,4

 

0,7

 

78,9

 

72

 

0,2

 

0,3

 

89,5

 

88

 

0,5

 

1,4

 

73,7

 

44

 

0,7

 

2,7

 

63,2

 

0

 

1,5

 

4,9

 

21

 

0

 

1,7

 

3,3

 

10,5

 

0

Nhóm đối chứng

- Aedes aegypti
   (con cái/nhà)

- Culex quinquefasciatus
   (con cái/nhà)

 

 

2,1

 

4,5

 

2,4

 

5

 

-

 

-

 

2

 

2,4

 

-

 

-

 

2,8

 

3,7

 

-

 

-

 

3

 

5,7

 

-

 

-

 

3,6

 

4,1

 

-

 

-

 

2

 

3,4

 

-

 

-

Biểu đồ 1: Tỷ lệ % muỗi Aedes aegypti chết ở các khoảng cách khác nhau, sau một giờ tiếp xúc Aqua Resigen ULV phun ngoài nhà, qua 3 lần thử nghiệm

Biểu đồ 2: Biến động mật độ Aedes aegypti trước và sau khi phun Aqua Resigen ULV trong nhà, tại Nhà bè - TP. Hồ Chí Minh, 1998

 

[Trở về]

 

 

Copyright 2003 by Pasteur Institute In HCM, All rights reserved. Contact us : pasteur@pasteur-hcm.org.vn
167 Pasteur Street, District 3, HoChiMinh City, Vietnam. Tel : (84-8) 8200739 - Fax : (84-8) 8231419.